’s Nachts onrustig slapen door een nachtmerrie is nooit fijn. De een heeft een nachtmerrie die dagelijks terugkeert, de ander heeft amper last van enge dromen. Onderzoekers van Université de Genève (Zwitserland) vonden in 2019 een mogelijke verklaring voor nachtmerries. Er wordt gedacht dat een nachtmerrie ons voorbereid op enge gebeurtenissen. Echter zijn de meningen hier over verdeelt.
Reactie van de hersenen is gelijk
Tijdens het onderzoeken van 18 proefpersonen kwamen de onderzoeker er achter dat de hersenen slapend op dezelfde manier reageren als wanneer we wakker zijn. Uit het onderzoek bleek het imbisch systeem actief werd tijdens een nachtmerrie. Dit onderdeel van het brein is onder andere verantwoordelijk voor emoties en het emotionele geheugen. Bij angstige mensen gaat de insula in de hersenen direct “aan”, dit is ook het geval bij mensen met een nachtmerrie. Volgens de onderzoekers reageren de hersenen dus wakker en slapend op dezelfde manier op angst.
Enge dromen als voorbereiding op toekomst
Na dit eerste onderzoek hielden 89 proefpersonen een droomdagboek bij. Hierin schreven de proefpersonen of ze hadden gedroomd en hoe ze zich hierbij voelde. Vervolgens gingen de proefpersonen aan de MRI-scan en kregen ze verschillende afbeeldingen te zien. Deze beelden varieerde van neutraal en blij tot angstaanjagend en naar.
Tijdens dit onderzoek bleek het hersengebied dat reageert op angst minder actief was bij proefpersonen die enge dromen hadden gehad. Daarnaast was het hersengebied dat het schrikeffect opwekt juist minder actief.
Met andere woorden: je brein reageert in wakkere staat minder intens op angstige beelden wanneer je nachtmerries hebt gehad. Het lijkt er dus op dat enge dromen ons voorbereiden op angstige gebeurtenissen vanuit een evolutionair voordeel.
Is hiermee alles gezegd?
Nee, de redenen waarom we nachtmerries hebben spreken elkaar veelal tegen. Sommige onderzoekers zijn ervan overtuigd dat er een reden is voor enge dromen, andere zien het als een bijproduct van de REM-slaap. Ook zijn er wetenschappers die stellen dat nachtmerries optreden als angststoornis na een traumatische gebeurtenis.
In 2017 vergeleken onderzoekers van de Université de Montréal (Canada) en de University of Rochester (VS) meerdere studies naar nachtmerries. De onderzoekers hoopte tot een definitieve functie van nachtmerries te komen. De onderzoekers stelde dat nachtmerries met het reguleren van emoties te maken lijkt te hebben. Maar de definitieve functie van nachtmerries konden ze niet benoemen.
Functie blijft speculatief
Het onderzoek naar nachtmerries is ook lastig omdat er geen vaste definitie is voor een nachtmerrie. Daarnaast zijn er veel verschillende soorten nachtmerries. Sommige mensen hebben een terugkerende nachtmerrie door een traumatische gebeurtenis, zoals bij PTSS. En anderen hebben maar een keer per jaar een nachtmerrie. Tevens zijn er ook gewoon “nare dromen”; moet je die dan ook tot nachtmerries rekenen?
De functie van nachtmerries blijft dus speculatief. Hopelijk heb je er zelf zo min mogelijk mee te maken.
