Hoe lang kun je overleven zonder slaap?

Hoe lang kun je overleven zonder slaap?

(Lichaamsfuncties en hallucinaties)

In onze moderne en vluchtige samenleving kan het soms een gigantische uitdaging vormen om voldoende slaap te krijgen. Veel mensen hebben te kampen met onpraktische schema’s, lange werkuren, nachtelijke studeersessies en druk vanuit jezelf en de buitenwereld om een succes van jezelf te maken. Dit soort omstandigheden kunnen er gemakkelijk voor zorgen dat je een slaaptekort ontwikkelt.

Slaaptekort

Een slaaptekort heb je al gauw te pakken. Slaap je minder dan het aanbevolen absolute minimum van 6 uur per nacht, dan heb je een slaaptekort. Ook als je tijdens het slapen meerdere malen wakker wordt, maar wel 8 uur per nacht ‘slaapt’ heb je een slaaptekort. En een slaaptekort leidt weer tot vermoeidheid, chronische stress, angstaanvallen en meer van dit soort onwenselijke dingen. De ongelukkige individuen onder ons die lijden aan chronische slapeloosheid (ongeveer één op de drie mensen) kunnen niet eens in slaap vallen al zouden ze het willen.

Maar wat kunnen we er aan doen? Slaaptekort is blijkbaar een alledaags onderdeel van het leven, al treft het sommigen meer dan anderen. Tuurlijk, je kunt eerder naar bed gaan, of slaappillen gaan slikken zodat je direct in slaap valt. Maar zelfs dan wordt je in je leven geconfronteerd met situaties waarin je minder slaap gaat krijgen, zoals een naderende deadline of de geboorte van een kind.

Het klinkt misschien wat cru, maar het enige dat je echt kunt doen is een min of meer constant slaapritme proberen aan te houden. Zorg voor een rustige, koele en donkere plek waar je kunt slapen en proberen jezelf niet teveel te pushen zonder slaap. Onthoud dat je zonder slaap minder effectief en productief bezig bent dan met een paar uur slaap. Het is dus soms beter om maar gewoon te gaan slapen en het werk de volgende dag weer op te pakken.

De gevaren van te weinig slaap

Je hebt vast wel eens gemerkt hoe afgemat je bent na een hele nacht wakker blijven. Maar dat is nog niets vergeleken bij het wereldrecord ‘wakkerblijven’ van maar liefst 264 uur, net iets meer dan 11 dagen.

In 1964 testte Randy Gardner, een middelbare scholier, de limieten van zijn lichaam en geest door zo lang als hij kon wakker te blijven in het teken van een schoolexperiment. De eindstand staat dus op 264,4 uur, wat tot op heden het langst gedocumenteerde nachtje doorhalen in de wetenschap is. Du mocht je nog een record willen verbreken, dit is je kans.

Alhoewel het een indrukwekkende prestatie was van Gardner, kwam zijn record niet zonder gevolgen.

Hoelang kun je zonder slaap voordat je de gevolgen merkt?

24 uur. Onderzoek toont aan dat de negatieve effecten van slaaptekort meestal rond de 24 uur zonder slaap optreden. Na slechts 24 uur zonder slaap merk je al een cognitieve dip: je geheugen wordt onbetrouwbaar, je gedachten worden sloom en het wordt lastig om een gedachte in je hoofd vast te houden. Je beoordelingsvermogen wordt aangetast en je vermogen om keuzes te maken gaat achteruit. Ook is het waarschijnlijk dat je hand-oog coördinatie slechter wordt.

Als je deze zij-effecten alleen in een milde vorm hebt ervaren, zoals na een nachtje doorhalen, besef je je wellicht niet hoe ernstig ze op lange termijn kunnen worden. Een onderzoek uitgevoerd door The International Journal of Occupational Medicine and Environmental Health wees uit dat 24 uur zonder slaap dezelfde effecten op het lichaam heeft als een alcoholinname van 0,10%, en deze toestand verslechterd ieder uur dan het lichaam geen slaap krijgt. Dit betekent dat mensen die aan een slaaptekort lijden al gauw een gevaar voor zichzelf of anderen kunnen worden, vooral als deze personen plaatsnemen achter het stuur van een auto. En dat is pas na 24 uur.

Hoe lang duurt het voordat er hallucinaties optreden?

Na een paar dagen zonder slaap kunnen de hersenen allerlei gekke hallucinaties gaan vormen. Dit is een gevaarlijk effect van te lang wakker blijven. Onderzoek toont aan dat de eerste hallucinaties beginnen na 72 uur wakker blijven. Hallucinaties worden ervaren in verschillende vormen, hieronder volgen een paar.

  • Auditore hallucinaties, die bestaan uit het hallucineren van geluiden. Vaak zijn deze geluiden één of meerdere stemmen
  • Visuele hallucinaties, deze komen minder vaak voor dan auditore hallucinaties maar komen ook geregeld voor
  • Tactiele hallucinaties, waarbij de slapeloze het gevoel heeft dat iets of iemand hem of haar aanraakt, terwijl dit niet het geval is
  • Smaakhallucinaties, deze geven de illusie van smaak in de mond. Vaak is de smaak ontzettend smerig.

Naast de hallucinaties, die op zich al erg genoeg zijn, kun je na 72 uur zonder slaap ook nog andere effecten verwachten. Je concentratie zal verdwijnen, net zoals je motivatie om ook maar de kleinste taken uit te voeren. Je perceptie van de realiteit is niet meer wat het is geweest, waardoor je paranoïde begint te worden. Ook krijgt je lichaam te kampen met meerdere fysieke effecten die er voor zorgen dat je organen overuren draaien.

Hoe lang kun je zonder slaap voordat je sterft?

Hoe lang duurt het voordat je doodgaat. Dat is natuurlijk de meest interessante vraag. In de medische wetenschap is geen gedocumenteerde zaak van een patiënt die is overleden aan slaaptekort. Er zijn wel verscheidene ratten die zijn overleden tijdens het slaap-onthoudings experiment in het laboratorium van Allan Rechtschaffen, een onderzoeker aan de Universiteit van Chicago. In de jaren ’80 van de vorige eeuw voerde Rechtschaffen een experiment uit met ratten die 32 dagen wakker werden gehouden voordat ze overleden. De precieze doodsoorzaak is tot op heden onbekend, maar het wordt over het algemeen aangenomen dat een mens net zo goed kan sterven aan een slaaptekort als een rat.

Waarom denken we dit?

De reden waarom er wordt aangenomen dat mensen kunnen sterven aan een slaaptekort is op de eerste plaats het gezonde verstand, en op de tweede plek een weinig uitgebreide kennis over wat er met het lichaam gebeurt terwijl het slaapt. Als het tijd is om een nachtje te tukken, zet het lichaam zichzelf in een spaar- en herstelstand. Terwijl je droomt groeien en herstellen je spieren zich, hormonen vullen zichzelf weer bij en de informatie die je gedurende de dag hebt opgedaan wordt verwerkt door de hersenen.